Een goede foto maken van een beeldvullende bloem is niet eenvoudig. Je wil zo dicht als mogelijk bij je onderwerp kunnen komen om de bloem beeldvullend te krijgen, met als gevolg dat de scherptediepte heel klein wordt en je eigenlijk maar een dun plakje in je foto scherp kan krijgen. Daarnaast heb je ook voldoende licht nodig, maar ook weer niet te veel want de kleur van een bloem leidt al snel tot overbelichting waardoor je de tekening van de bloemblaadjes verliest.
De truc is om de omstandigheden naar je eigen hand te zetten en zo te optimaliseren. Het mooiste is als je binnen een foto kan maken met natuurlijk licht van buiten. Moet je toch naar buiten en wees eerlijk een bloem is toch het mooist in de tuin, dan zijn factoren als de wind en een wolkje voor de zon van grote invloed.
1 - Gebruik een statief
Voorwaarde voor het goed fotograferen van bloemen en planten is het gebruik van een statief. Zeker als je een telelens volledig inzoomd, of je gebruikt een macrolens, is een vaste basis onontbeerlijk.
2 - Macrolens
Wil je echt het ene meeldraadje vangen of een insect framebreed op de foto, dan ontkom je niet aan het gebruik van een macrolens. Je komt dan op enige cm's van het onderwerp af, terwijl een andere lens toch een afstand van minimaal 20 cm (afhankelijk van het soort lens) nodig heeft om nog scherp te kunnen stellen.
3 - Opstelling voor binnenshuis of voor buiten
In huis zijn de condities optimaal als je geen last wil hebben van de wind. Leg een gekleurd blad papier (bv A3) op tafel en vervolgens lichtgebogen omhoog tussen een stapel boeken. Zet de bloem in een vaas of tussen een klemmetje overeind op het blad papier en zorg voor voldoende natuurlijk lichtinval van een raam (vermijd de felle zon). Gebruik zo nodig een wit velletje papier om het licht van buiten te laten weerkaatsen op de schaduwkant van de bloem.
4 - Beteugel de scherptediepte
Als je zo dichtbij je onderwerp komt wordt de scherptediepte wel heel gering, weet dus wel gedeelte van de bloem de eye-catcher is en dus absoluut scherp moet zijn.
Wil je meer scherp krijgen, dan helpt het meestal niet meer om een kleinere diafragma opening te kiezen, de enige truc die overblijft is Focus stacking. Je maakt hierbij een aantal (bv 3 of 5 of meer) foto's achterelkaar, met een ongewijzigde camerapositie. Bij iedere foto stel je handmatig scherp op het volgende scherptediepte gebied. Je werkt als het ware zo in plakjes door de foto waarbij ieder plakje scherp is. Daarna moet je de foto's nog wel stapelen in Photoshop en de scherpe delen tot 1 foto samensmelten. Veel werk maar wel de moeite waard.
Voorbeeld van focus stacking met 5 foto's.
5 - Scherpstellen
Het is heel lastig om de camera automatisch scherp te laten stellen, zeker bij een heel kleine scherptediepte. Zet daarom de autofocus van de camera naar manual focus en stel met de hand scherp. Sommige camera's hebben de mogelijkheid om tbv het scherpstellen een scherpstelzoom te gebruiken en/of laten de hoogcontrast-delen (randjes ed) door kleurenstreepjes zien. Dit zijn extra middelen om goed handmatig scherp te kunnen stellen. Verder moet je het handmatig scherpstellen goed oefenen. Hierbij draai je de scherpstelring een paar keer in en uit en ontdek zo een instelling met een goede scherpte, de laatste paar keer draaien doe je telkens met een kortere slag.
6 - Afdrukken
Ondanks dat de camera op statief staat, heeft het indrukken van de ontspanknop wel een beweging van de camera tot gevolg, dit is funest voor langere sluitertijden én kan het focus stacken moeilijker maken. Gebruik daarom een afstandsbediening, of de timer van de camera. Houd ook wind of toch in de gaten, waardoor je onderwerp gaat bewegen.
7 - Varieer de compositie
Een paar tips; zorg ervoor dat het onderwerp beeldvullend wordt weergegeven, zoek een interessante kijkhoek bijvoorbeeld van bovenaf, of juist van onderaf, spat eens wat waterdruppels op de bloem en zoek de reflectie hierop, combineer de kleur van het blad papier met de bloemkleur, misschien is er wel een bij in de buurt die net jouw bloem gaat bezoeken ....
